گروه درسی علوم اجتماعی شهر تربت حیدریه

سرفصل دروس:

 

فصل اول: شکل گیری زندگی اجتماعی

 

درس اول:     شناخت محیط اجتماعی

 

درس دوم:     شکل گیری گروه

 

درس سوم:    هنجارها وارزشهای اجتماعی

 

درس چهارم: رابطۀ گروها با یکدیگر

 

درس پنجم:    تأثیرات گروه بر فرد

 

درس ششم:    آسیبهای گروه 

 

درس اول: شناخت محیط اجتماعی

چکیده ی درس:

1.شناخت حاصل از زندگی(تجربی): شناختی است که همۀ افراد تقریبأ دارند.از طریق تجربـۀ فردی با استفاده از اطلاعات دیگران به دست می آید وهرچقدر این تجربها واطلاعات بیشتر باشد،دامنۀ شناخت گسترده تر خواهد شد.

 

2.شناخت علمی: شناختی است که عالم اجتماعی از طریق مطالعۀ منظم و دقیق رفتار انسان وزندگی جوامع مختلف و تحولات آنها، ارائه می کند.                

   (نظر عالم اجتماعی ممکن است با نظر پذیرفته شده در جامعه مغایر باشد).

 

 

3.نتایج شناخت نادرست از محیط اجتماعی: از انجا که تصمیم گیریهای ما منوط به شناخت درستمان از شرایط اجتماعی،سیاسی واقتصادی و فرهنگی جامعۀ خودمان است،اگرشناخت صحیحی نداشته باشیم،تصمیمات نا درستی خواهیم گرفت که منجر به شکستمان می شود.بنابر این آیندۀ ما وابسته به شناختی است که:    

  1- ناقص نباشد

 2- برپایۀ احساسات قرار نگیرد

 3- دور از واقعیتهای زندگی نباشد

 بنابر این تلاش مطلوب تلاشی است که:

الف)-برای دست یابی به شناخت دقیقتر ونزدیکتر به واقعیت باشد 

ب)- توانایی ما را برای درک محیط اجتماعی افزایش دهد.

*.سوالات   صحیح غلط  درس اول

.الف) اگر فرد در مرحلۀ نوجوانی وجوانی بدون شناخت درست از شرایط اجتماعی ، سیاسی واقتصادی جامعۀ خویش تصمیم بگیردودست به عمل بزند موفق خواهد شد. 

  (1) صحیح           (2) غلط            

ب) شناخت عملی همیشه با شناخت حاصل از زندگی مطابق است .                  (1) صحیح           (2) غلط            

پ) شناخت عملی همیشه با شناخت حاصل از زندگی مغایر است .                   (1) صحیح           (2) غلط            

ج) نظر عالم اجتماعی ممکن است با نظریۀ پذیرفته شده در جامعه مغایر باشد.                  (1) صحیح           (2) غلط            

د) شناخت عملی همان شناخت حاصل از زندگی است.                  (1) صحیح           (2) غلط            

*سوالات تستی درس اول:

1-این شناخت با مطالعۀ دقیق ومنظم زندگی جوامع انسانی بدست می آید.

 الف) شناخت فطری                                                                     ب) شناخت تجربی                             

  ج) شناخت عملی                                                                        د) شناخت حاصل از زندگی

 

2.این شناخت به تدریج و در اثر بر خورد با محیط بدست می آید.

 الف) شناخت عملی                                                             ب) شناخت حاصل از زندگی  

ج) تعامل اجتماعی                                                                 د) شناخت نهایی  

         

3.تجربۀ حاصل از پرسش از دیگران و یادگیری از این طریق را چه می گویند؟  

 الف) شناخت عملی                                                                 ب) شناخت حاصل از زندگی 

 ج) اجتماعی شدن                                                                    د) تعامل اجتماعی

 

5.عالم اجتماعی چه شناختی را ارائه می دهد؟

  الف) شناخت علمی                                         ب) شناخت حاصل از زندگی               

  ج) شناخت تجربی                                            د) شناخت ارزشی

*سوالات تشریحی درس اول:

 

1.دورۀ نوجوانی را از نظر نیازهای اجتماعی با دورۀ کودکی مقایسه کنید؟   

 

ویژگی های دوران نوجوانی -کودکی

 

2.نتایج شناخت نادرست محیط اجتماعی را توضیح دهید.؟

اگر فرد در مرحلۀ نوجوانی وجوانی بدون شناخت درست از شرایط اجتماعی ،سیاسی و اقتصادی جامعه خویش تصمیم بگیرد و دست به عمل بزند با شکست روبرو خواهد شد.شناختی ناقص که بر پایۀ احساسات قرار گیرد و از وا قعیتهای زندگی دور باشد میتواند اثراتی زیان بار بر زندگی شما داشته باشد.

 

3.شناخت علمی جامعه چگونه بدست می آید؟

این شناخت توسط عالم اجتماعی بدست می آیدو به مطالعۀ منظم و دقیق رفتار انسان و زندگی جوامع مختلف وتحولات آنها می گویند.

 

4.شناخت حاصل از زندگی را تعریف کنید؟

شناختی است که همۀ افراد تقریباً دارند و از طریق تجربۀ فردی ، پرسش از دیگران ویادگیری از طریق بدست می آیدو هرچقدر این تجربها واطلاعات بیشترباشد،دامنۀ شناخت گسترده تر خواهد شد. 

 

5.با ذکریک مثال، شناخت علمی را با شناخت غیر علمی مقایسه کنید.؟

در مورد مسئلۀ خود کشی بیشتر مردم تصور می کنند که خود کشی زمانی افزایش می یابد که زندگی برای افراد مشکل،طاقت فرسا و تحمل ناپذیر شود.اما عالم اجتماعی با بررسی آمار خود کشی در کشورها و دورهای مختلف ، به نتیجه ای مغایر با این نظر می رسد.میزان خود کشی نه در دورهای جنگ وآشوب بلکه در دورهای رفاه اقتصادی بیشتر می شود. علت آن هم چنین بیان می شود که خود کشی با کاهش همبستگی فرد با دیگران و رشد فردیت افزایش می یابد و این چیزی است که در دوره رفاه اقتصادی بیشتر از دورهای آشوب وجنگ رخ می دهد. بنابراین شناخت حاصل از زندگی مفید وسودمند است و شناخت عملی میتواند آن را تکمیل و حتی تصحیح کند. چنین شناختی به ما توانایی می دهد که شرایط زندگی اجتماعی خویش را بهتر بشناسیم وبرای تحقق اهداف خویش ، راه های سنجیده تری را بر گزینیم. 

6 ایا شناخت حاصل از زندگی برای شناخت جامعه کافی است؟

خیر شناخت حاصل از زندگی مفید وسودمند است اما شناخت علمی ان را تکمیل وتصحیح می کند وبه ما کمک می کند که برای تصمیم گیریهایمان سنجیده تر عمل کنیم .

 

 

درس دوم: شکل گیری گروه

چکیده ی درس:

1.تعامل اجتماعی(کنش اجتماعی): اگر رفتارفردی، پاسخ فرد دیگری را بر انگیزد، میان آنهارابطه ای متقابل بر قرار می شود که به آن تعامل اجتماعی می گویند.

 

2.گروه: افرادی که خود را ما تلقی می کنند و به صورت نسبتاً پایدار و منظم با یکدیگر تعامل دارند.

 

3.گروه سطحی ومحدود(شبه گروه): مای تشکیل شده ممکن است بسیار سطحی و محدود باشد که در این حالت به سرعت از بین خواهد رفت و تعامل اجتماعی بین آنها تداوم نمی یابد مانند افرادی که در یک کوپۀ قطار هم سفرند.

 

 

سوالات تستی درس دوم:

1.میل طبیعی انسان به اجتماعی زندگی کردن و تأمین نیازهای انسانی، بیانگر کدامیک از موارد زیر است؟

لف) نظریۀ فلاسفه در موردتشکیل گروه است

  ب) نظریۀ فلاسفه در مورد علت جامعه پذیری افراد است

 ج) نظریۀ علمای دین برای بر قراری رابطه با خداست

   د) نظریۀ علمای اجتماعی در مورد علت تلاش انسان برای بر قراری رابطه با دیگران است

 

2.افرادی که خود را ما تلقی می کنندو به صورت نسبتاً پایدار و منظم با یکدیگر تعامل دارند؟

الف) گروه                                                                             ب) تعامل اجتماعی                        

 ج) نظام                                                                                 د) هیچکدام

 

3.اگر رفتارفردی، پاسخ فرد دیگری را بر انگیزد،میان آنها رابطۀ متقابل برقرارمی شود که به آن............می گویند.

 الف) طبع اجتماعی                                                                ب) گروه

 ج) هنجار اجتماعی                                                                 د) تعامل اجتماعی

 

4.تفاوت گروه با گروه سطحی ومحدود(شبه گروه)در چیست؟

  الف) تعداد افراد در گروه بیشتر است

 ب) در گروههای سطحی احساس ما بوجود نمی آید

 ج) درگروههای سطحی ومحدود مشابهت ها بیشتراست

  د) تعامل اجتماعی درگروه به صورت نسبتاً پایدارومنظم تداوم می یابد

سوالات تشریحی درس دوم:

 

 

1.مراحل تشکیل و شکل گیری گروه را فهرست کنید.

      1 - میل طبیعی به برقراری رابطه

      2 - برقراری رابطۀ اجتماعی

      3 - بوجود آمدن تعامل اجتماعی

      4- شکل گیری احساس ما (براساس مشابهت ها و مشترکات)

      5 - شکل گیری گروه

 

2.تعامل اجتماعی چه زمانی رخ می دهد؟مثال بزنید؟

 مثال: پاسخ یک فرد به لبخند دوستانۀ فرد دیگر

 مثال: باز شدن سر صحبت با تعارف یک بیسکویت

 

3.علل گرایش انسان به زندگی گروهی چیست؟

بعضی فلاسفه می گویند که انسان بالطبع اجتماعی است واین تلاش ناشی از میل طبیعی انسان به اجتماعی زندگی کردن و تأمین نیازهای انسانی می داند خواستها و نیازهای انسان او را به برقراری روابط با دیگران سوق می دهند و موجب تداوم حیات جامعه می شوند.

 

4.تعامل یا کنش اجتماعی را با ذکر چند مثال توضیح دهید.

اگررفتار فردیاسخ فرد دیگری را برانگیزد، میان آنها رابطۀ متقابلی برقرار می شود که به آن  تعامل اجتماعی می گویند(مثال در سوال 2)

 

5.گروه را با توجه به ویژگیهای اصلی آن تعریف کنید.

افرادی که خود را ما تلقی می کنند و به صورت نسبتاً پایدار و منظم با یکدیگرتعامل دارند یک گروه را تشکیل می دهند(مانند خانواده)

 

درس سوم: هنجارها وارزشهای اجتماعی

چکیده ی درس:

1.الگوی عمل(هنجار): به رفتارهایی که فرد با عضویت در گروه باید آنها را انجام دهد ودرصورت رعایت نکردن آنها با مجازات روبرو می شود.

 

2.ارزش: به اموری که برای گروه اهمیت دارد که اعضای گروه برای دفاع از ان حاضرند جانشان به خطر بیفتد واگر کسی به ان امور توهین کند واکنش نشان میدهند..

 

.نتیجه گیری: افراد با عضویت در گروهها برای تداوم زندگی خود ملزم به پذیرش الگوهای عمل(هنجار) وارزشهای مربوط به آن گروه می باشند.

 

*سوالات صحیح-غلط درس سوم

الف) هررفتاری که فرد انجام می دهد ارزش است      (1) صحیح           (2) غلط            

ب) هررفتاری که فرد در گروه انجام می دهد ارزش است    (1) صحیح           (2) غلط            

ج) اموری که برای گروه اهمیت دارد ارزش است    (1) صحیح           (2) غلط            

  د) داشتن ثروت در گروه دوستی ارزش است(1) صحیح           (2) غلط            

 

*سوالات تستی درس سوم:

 

1. به رفتارهایی که فرد با عضویت در گروه باید آنها را انجام دهد و در صورت رعایت نکردن آنها با مجازات روبرو می شود ، ............ می گویند.                             

  الف) ارزش                                                    ب) اجبار اجتماعی                 

 ج) هنجار                                                        د)آرمان اجتماعی

 

2. به اموری گفته می شود که برای گروه اهمیت دارد(آنچه برای گروه وافراد آن مهم و مطلوب تلقی می شود).                                                                       

  الف) ارزش                                                 ب) آرمان اجتماعی                         

 ج) هنجار                                                    د)اجبار اجتماعی

 

3. کدامیک از موارد زیر برای یک گروه دوستی ارزش محسوب می شود؟                  

  الف) پیروزی در جنگ                          ب) رتبۀ اول شدن                                  

 ج) غزت واستقلال                                د)دوستی ،صداقت ورازداری

 

4. درتیم فوتبال اعتراض نکردن به تصمیم داور......... است.                           

  الف) ارزش                                             ب) الگوی عمل                               

  ج) هدف                                                  د) اشتباه